Ngày nhận bài: 07-03-2026 / Ngày duyệt đăng: 28-04-2026 / Ngày xuất bản: 28-07-2026
Nghiên cứu thực hiện nhằm đánh giá một số đặc điểm hình thái và mức độ đa dạng di truyền của các giống bưởi đỏ thu thập tại miền Bắc Việt Nam. Vật liệu nghiên cứu gồm 16 giống bưởi đỏ thu thập trong năm 2025. Các chỉ tiêu hình thái lá, quả được mô tả, hoa được quan sát dưới kính soi nổi STECK JSZ5B với thị kính 10x, vật kính 1-4,5x; phân tích đa dạng di truyền bằng NTSYS 2.1 và phân tích đa biến PCA và phân tích cụm. Kết quả cho thấy các giống bưởi đỏ có sự khác biệt rõ rệt về kích thước lá, hoa, quả và các chỉ tiêu chất lượng, với hệ số biến động (CV%) dao động từ trung bình đến cao, phản ánh mức độ đa dạng hình thái cao. Phân tích đa dạng di truyền dựa trên 18 tính trạng cho hệ số tương đồng từ 0,10–0,38 và phân thành 04 nhóm. Kết quả PCA cho thấy sự phân hóa giữa các giống chủ yếu do các chỉ tiêu chất lượng quả chi phối và phù hợp với kết quả phân nhóm di truyền. Một số mẫu như M2, M5, M6, M10, M11, M12, M13 có chất lượng tốt, mẫu M4, M10 và M13 có khối lượng hạt thấp. Kết quả nghiên cứu góp phần bổ sung cơ sở dữ liệu khoa học phục vụ bảo tồn và khai thác bền vững nguồn gen bưởi đỏ tại Việt Nam.