Ngày nhận bài: 18-07-2025
Ngày duyệt đăng: 15-03-2026
Ngày xuất bản: 29-04-2026
Lượt xem
Download
Cách trích dẫn:
TỔNG QUAN TÁC ĐỘNG CỦA ĐÔ THỊ HÓA TỚI XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI KIỂU MẪU TẠI VIỆT NAM
Từ khóa
Phát triển nông thôn, đô thị hóa, ảnh hưởng
Tóm tắt
Nông thôn - thành thị luôn nằm trong mối quan hệ tương hỗ mật thiết, do đó xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn hiện tại nhất thiết phải gắn với đô thị hóa - xu hướng tất yếu. Nghiên cứu này nhằm tổng quan một số tác động của đô thị hóa tới xây dựng nông thôn mới nói chung, nông thôn mới kiểu mẫu nói riêng. Dựa trên nguồn tài liệu thứ cấp, kết quả nghiên cứu xây dựng khung tác động của đô thị hóa tới xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, trong đó tác động trực tiếp nhất là tới các tiêu chí về tổ chức sản xuất và phát triển kinh tế nông thôn, môi trường, văn hóa, thu nhập, tiêu chí “thôn thông minh”. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất một số khuyến nghị chính sách nhằm phát huy tác động tích cực và quản lý để giảm thiểu các tác động tiêu cực từ đô thị hóa tới xây dựng nông thôn kiểu mẫu, bao gồm quy hoạch, bảo tồn kiến trúc và văn hóa nông thôn, quản lý môi trường, phát triển nông thôn xanh và bền vững.
Tài liệu tham khảo
Anh Phương (2024). Đại biểu Quốc hội: Quy hoạch đô thị và nông thôn hiện còn thiếu đồng bộ. Truy cập từ https://www.qdnd.vn/chinh-tri/tin-tuc/dai-bieu-quoc-hoi-quy-hoach-do-thi-va-nong-thon-hien-con-thieu-dong-bo-800168 ngày 2/10/2025. Ayele A. & Tarekegn K. (2020). The impact of urbanization expansion on agricultural land in Ethiopia: A review. Environmental and Socio-Economic Studies. 8(4): 73-80. DOI: https://doi.org/10.2478/environ-2020-0024 Ban chấp hành Trung Ương (2008). Nghị quyết số 26-NQ/TW về nông nghiệp, nông dân, nông thôn.
Bảo Linh (2021). Huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội): Xây dựng nông thôn mới gắn với đô thị hóa, bảo tồn và phát huy giá trị làng nghề truyền thống. Truy cập từ https://www.tapchicongsan.org.vn/ web/guest/chinh-tri-xay-dung-dang/-/2018/ 824695/huyen-gia-lam-%28thanh-pho-ha-noi%29--xay-dung-nong-thon-moi-gan-voi-do-thi-hoa%2C -bao-ton-va-phat-huy-gia-tri-lang-nghe-truyen-thong.aspx ngày 23/7/2025. Beckers V., Poelmans L., Van Rompaey A. & Dendoncker N. (2020). The impact of urbanization on agricultural dynamics: a case study in Belgium. Journal of Land Use Science. 15(5): 626-643. DOI: https://doi.org/10.1080/1747423X.2020.1769211 Bộ NN&PTNT (2019). Báo cáo tổng kết 10 năm Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Bộ NN&PTNT (2023). Tài liệu Hội nghị sơ kết 03 năm thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025. Bộ NN&PTNT (2025). Báo cáo tổng kết Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025.
Bùi Thị Ngọc Lan (2021). Ảnh hưởng của quá trình đô thị hóa đến môi trường khi thực hiện quy hoạch đô thị tại Việt Nam và nhiệm vụ đề ra. Tạp chí Khoa học Kiến trúc - Xây dựng. 42: 52-57.
Bùi Xuân Dũng (2022). Chất lượng nguồn nhân lực nông thôn Việt Nam: thực trạng và giải pháp. Tạp chí Khoa học xã hội Việt Nam. 6(2022). Chen M., Zhou Y., Huang X. & Ye C. (2021). The integration of new‐type urbanization and rural revitalization strategies in China: Origin, reality and future trends. Land. 10(2): 1-17. DOI: 10.3390/land10020207
Chương Phượng (2023). Đô thị hóa không theo quy hoạch sẽ phá vỡ cảnh quan nông thôn. Truy cập từ https://vneconomy.vn/do-thi-hoa-khong-theo-quy-hoach-se-pha-vo-canh-quan-nong-thon.htm ngày 18/7/2025. Cohen B. (2015). Urbanization, City Growth, and the New United Nations Development Agenda. 3(2): 4-7. de Bruin S., Dengerink J. & van Vliet J. (2021). Urbanisation as driver of food system transformation and opportunities for rural livelihoods. Food Security. 13(4): 781-798.
Diep Thanh Tung, Le Thi Thu Diem, Do Xuan Luan & Nguyen Hoang Khanh Linh (2022). The National Target Program for New Rural Development in Vietnam: An Understanding of People’s Participation and Its Determinants. Sustainability. 14(19). https://doi.org/10.3390/su141912140.
Đoàn Châu (2023). Quy hoạch xây dựng Nông thôn mới gắn với đô thị hóa: Một số định hướng triển khai giai đoạn 2021-2025. Truy cập từ https://consosukien.vn/quy-hoa-ch-xay-du-ng-nong-thon-mo-i-ga-n-vo-i-do-thi-ho-a-mo-t-so-dinh-huo-ng-trie-n-khai-giai-doan-.htm ngày 15/7/2025.
Đoàn Huyền (2022). Xây dựng nông thôn mới gắn với đô thị hóa nông thôn. Truy cập từ https://vnbusiness.vn/mo-hinh/xay-dung-nong-thon-moi-gan-voi-do-thi-hoa-nong-thon-1089214.html ngày 23/7/2025. Dociu M. & Dunarintu A. (2012). The Socio-Economic Impact of Urbanization. International Journal of Academic Research in Accounting, Finance and Management Sciences. 2(Special 1): 47-52. Dudwick N., Hull K., Katayama R., Shilpi F. & Simler K. (2011). From Farm to Firm Rural-Urban Transition in Developing Countries. World Bank. Truy cập từ http://hdl.handle.net/10986/2307 License: CC BY 3.0 IGO ngày 2/10/2025. Ejaro S. & Abubakar A. (2013). The challenges of rapid urbanization on sustainable development of Nyanya, Federal Capital Territory, Abuja, Nigeria. Journal of Applied Sciences and Environmental Management. 17(2). DOI: https://doi.org/10.4314/jasem.v17i2.13 Fazal S. (2000). Urban expansion and loss of agricultural land-a GIS based study of Saharanpur City, India. Environment&Urbanization. 12(2). Goel R.K. & Vishnoi S. (2022). Urbanization and sustainable development for inclusiveness using ICTs. Telecommunications Policy. 46(6): 102311.
Hồ Quế Hậu (2014). So sánh xây dựng nông thôn mới giữa ba nước Trung Quốc - Hàn Quốc - Việt Nam. Tạp chí Kinh tế và Phát triển. 203(II): 37-44.
Hoàng Bá Thịnh & Đoàn Thị Thanh Huyền (2015). Đô thị hóa ở Việt Nam hiện nay. Tạp chí Khoa học xã hội Việt Nam. 5(90): 55-62.
Hoàng Hoa Mai (2019). Ô nhiễm môi trường - Vấn đề cấp bách cần được quan tâm trong xây dựng nông thôn mới hiện nay. Truy cập từ https://mattran.org.vn/hoat-dong-mat-tran-dia-phuong/o-nhiem-moi-truong-van-de-cap-bach-can-duoc-quan-tam-trong-xay-dung-nong-thon-moi-hien-nay-23278.html ngày 2/10/2025.
Hoàng Thị Vân (2023). Hà Nội quy hoạch phát triển hài hòa, đồng bộ giữa đô thị và nông thôn. Truy cập từ https://www.tapchicongsan.org.vn/web/ guest/ van_hoa_xa_hoi/-/2018/1020802/ha-noi-quy-hoach-phat-trien-hai-hoa%2C-dong-bo-giua-do-thi-va-nong-thon.aspx ngày 18/7/2025. Hou D., Meng F. & Prishchepov A.V. (2021). How is urbanization shaping agricultural land-use? Unraveling the nexus between farmland abandonment and urbanization in China. Landscape and Urban Planning. 214: 104170-104170. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan. 2021.104170 Huang D., Lang Y. & Liu T. (2021). The evolving structure of rural construction land in urbanizing china: Case study of Tai’an prefecture. Land. 10(1): 1-18. doi: 10.3390/land10010065 Huang N.C., Kung S.F. & Hu S.C. (2018). The relationship between urbanization, the built environment, and physical activity among older adults in Taiwan. International Journal of Environmental Research and Public Health. 15(5). doi: 10.3390/ijerph15050836 Hussain M. & Imitiyaz I. (2018). Urbanization Concepts, Dimensions and Factors. nternational Journal of Recent Scientific Research. 9: 23513-23523. IFAD (2016). Food consumption, urbanisation and rural transformations in Southeast Asia. Retrieved from https://www.iied.org/sites/default/files/pdfs/migrate/17335IIED.pdf on Oct 02, 2025. IIED (2003).Rural-urban transformations and the links between urban and rural development. Retrieved from https://www.iied.org/10515iied on Oct 02, 2025. IPSARD (2020).Thực trạng và cơ hội việc làm cho phụ nữ nông thôn vùng đồng bằng sông Cửu Long. Truy cập từ http://st.aus4reform.org.vn/ staticFile/Subject/2021/01/18/ipsard_thuc-trang-va-co-hoi-viec-lam-cho-phu-nu-nong-thon-vung-dsbcl_181437835.pdf ngày 02/10/2025 Ismail N.A., Utaberta N., Yunos M.Y.M. & Ismail S. (2015). Ruralizing Urban Residential Landscape: A Paradigm Shift in Urban Landscape Design. Advances in Environmental Biology. 9: 345-349. Retrieved from http://www.aensiweb.com/AEB/ on Oct 02, 2025. Izakovičová Z., Petrovič F. & Pauditšová E. (2022). The impacts of urbanisation on landscape and environment: The case of Slovakia. Sustainability (Switzerland). 14(1). doi: 10.3390/su14010060 Kankwamba H. & Kornher L. (2019). Performance, behaviour and organization of maize trading in Malawi. Agricultural and Food Economics. 7(1). doi: 10.1186/s40100-019-0136-6
Khánh Trình (2023). Hướng đến xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu [Online]. Truy cập từ https://nhandan.vn/huong-den-xay-dung-nong-thon-moi-kieu-mau-post778510.html ngày 15/7/2025.
Lê Đồng (2024). Bê tông hóa tất cả - cách làm NTM “khô cứng” cần nhìn lại. Truy cập từ https://baothanhhoa.vn/be-tong-hoa-tat-ca-nbsp-cach-lam-ntm-kho-cung-can-nhin-lai-223782.htm ngày 23/7/2025. Le L., Reddy V.R., Jin J. & Rahut D.B. (2025). Circular economy and sustainable agriculture ecosystems a case of hybrid paper mulberry in the Yellow River Basin, China. Discover Sustainability. 6(1). doi: 10.1007/s43621-025-01298-3
Lê Thị Bích Thuận & Nguyễn Trung Dũng (2021).Tác động của đô thị hoá và định hướng quy hoạch xây dựng xã nông thôn mới ven đô. Tạp chí Quy hoạch xây dựng. Truy cập từ https://www.viup.vn/vn/Tap-chi-QHXD-m17-Tap-chi-QHXD-so-112-113-br-VIUP-65-NAM-MOT-CHANG-DUONG-d410.html ngày 02/10/2025 Lu W., Sarkar A., Hou M., Liu W., Guo X., Zhao K. & Zhao M. (2022). The Impacts of Urbanization to Improve Agriculture Water Use Efficiency - An Empirical Analysis Based on Spatial Perspective of Panel Data of 30 Provinces of China. Land. 11(1). doi: 10.3390/land11010080 Luo Y., Xiang P. & Wang Y. (2020). Investigate the Relationship between Urbanization and Industrialization using a Coordination Model: A Case Study of China. Sustainability. 12(3): 916. doi:10.3390/su12030916 Ma T. (2019). Research on New Rural Planning and Design based on Urban Design Techniques. Advances in Social Science, Education and Humanities Research. 325: 201-205. McGranahan G. & Satterthwaite D. (2014). Urbanisation concepts and trends [Online]. JSTOR. Retrieved from https://www.iied.org/10709iied on Oct 02, 2025. Meyreal (2024). Tỷ lệ đô thị hoá 63 tỉnh thành Việt Nam. Truy cập https://meyreal.com/ty-le-do-thi-hoa-63-tinh-thanh-viet-nam/ ngày 16/7/2025.
Ngô Quang Dũng (2024). Từ nông thôn mới kiểu mẫu đến đô thị mới Thủy Nguyên. Truy cập từ https://nhandan.vn/tu-nong-thon-moi-kieu-mau-den-do-thi-moi-thuy-nguyen-post848349.html ngày 15/7/2025.
Nguyen Dinh Phong (2024). Landscape architecture space of villages traditional quan ho adapting to the urbanization process of Bac Ninh province, Doctor, Hanoi Architectural University.
Nguyễn Hồng Tiến (2022). Quy hoạch thoát nước và chống ngập đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu. Tạp chí Xây dựng. tr. 74-77.
Nguyễn Mai (2025). Xây dựng nông thôn mới gắn với phát triển đô thị ở Hà Nội:Tạo đột phá từ đầu tư hạ tầng. Truy cập từ https://hanoimoi.vn/xay-dung-nong-thon-moi-gan-voi-phat-trien-do-thi-o-ha-noi-tao-dot-pha-tu-dau-tu-ha-tang-703208.html ngày 23/7/2025.
Nguyễn Thị Hải Ninh & Trần Hương Giang (2020). Ảnh hưởng của di cư lao động đến sản xuất trồng trọt của các hộ nông dân: nghiên cứu tại xã Phượng Mao, Huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Tạp chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam. 18(9): 696-704.
Nguyễn Thị Hồng, Chu Thị Hồng Huyền & Nguyễn Thu Huyền (2025). Đánh giá kết quả thực hiện xây dựng nông thôn mới nâng cao tại huyện Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên. Tạp chí Khoa học và Công Nghệ - Đại học Thái Nguyên. 230: 20-30.
Nguyễn Thị Lý, Bạch Văn Thuỷ, Trần Mạnh Hải, Nguyễn Thị Ngọc Thương & Phan Thị Thanh Huyền (2024). Xu hướng của quá trình đô thị hoá ảnh hưởng đến sự phát triển nông nghiệp, kinh tế nông thôn và nông dân ở Việt Nam. Kỷ yếu hội thảo lần 2: Thực trạng, quan điểm, định hướng và giải pháp phát triển bền vững nông nghiệp, kinh tế nông thôn và nông dân gắn với chuyển đổi số quốc gia, đô thị hoá và thích ứng với biến đổi khí hậu. Nhà xuất bản Học viện Nông nghiệp Việt Nam. tr. 63-73.
Nguyen Tran Tuan (2021). Shrinking agricultural land and changing livelihoods after land acquisition in Vietnam. Bulletin of Geography. Socio-economic Series. 53(53): 17-32.
Nguyễn Văn Thịnh & Trần Thị Thanh Bình (2021). Xây dựng nông thôn mới bề vững gắn với đô thị hóa đến năm 2030, tầm nhìn 2045. Tạp chí Khoa học Công nghệ Việt Nam. 10: 42-45. OECD (2021).Applying the Degree of Urbanisation : A Methodological Manual to Define Cities, Towns and Rural Areas for International Comparisons. Truy cập từ https://doi.org/10.1787/4bc1c502-en on Oct 02, 2025. Ørtenblad S.B., Birch-Thomsen T. & Msese L.R. (2019). Rural Transformation and Changing Rural-Urban Connections in a Dynamic Region in Tanzania: Perspectives on Processes of Inclusive Development. The European Journal of Development Research. 31(1): 118-138. doi: 10.1057/s41287-018-0177-9 Pangeni D. (2011).Impact of Urbanization on Irrigation System (A Case Study of Sorah Chhattis Mauja Community Irrigation System, Rupandehi). Retrieved from https://elibrary.tucl.edu.np/ JQ99OgQIizUxyjI9nB0on9OyLkqsGIf4/api/core/bitstreams/42e6c3ab-e066-4520-8da2-74324f01db64/content on Oct 02, 2025.
Phạm Thị Bạch Tuyết (2015). Tác động của đô thị hóa tới phát triển kinh tế - Xã hội ở thành phố Hồ Chí Minh. Tạp Chí Khoa Học Đại Học Sài Gòn. 1(26).
Phạm Thị Nhâm (2024). Quy hoạch xây dựng khu dân cư nông thôn mới gắn với quá trình đô thị hóa giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Kỷ yếu Hội thảo đề tài quốc gia KX02.
Phan Thị Thanh Huyền, Trần Mạnh Hải, Nguyễn Thị Ngọc Thương, Nguyễn Thị Lý & Bạch Văn Thuỷ (2024). Thực trạng phát triển bền vững nông nghiệp, kinh tế nông thôn và nông dân gắn với đô thị hoá. Kỷ yếu hội thảo lần 2: Thực trạng, quan điểm, định hướng và giải pháp phát triển bền vững nông nghiệp, kinh tế nông thôn và nông dân gắn với chuyển đổi số quốc gia, đô thị hoá và thích ứng với biến đổi khí hậu. Nhà xuất bản Học viện Nông nghiệp Việt Nam. tr. 38-62.
Phan Van Tuan, Vu Thi Phuong Le, Pham Thi Binh, Nguyen Thi Kim Ngan & Nguyen Chi Hai. (2024). Factors affecting economic development policies in new rural construction: a regulatory implication. Journal of Governance and Regulation. 13(4). doi: 10.22495/jgrv13i4siart6.
Phùng Thị Mỹ Hạnh (2024). Hạ tầng xanh nông thôn vùng Đồng bằng sông Hồng: Nhận diện đứt gãy và định hướng tái kết nối. Truy cập từ https://tapchixaydung.vn/nhan-dien-dut-gay-va-dinh-huong-tai-ket-noi-20201224000023277.html ngày 2/10/2025.
Quyền Thị Lan Phương (2021).Thực trạng cảnh quan nông thôn trong xây dựng nông thôn mới. Tạp chí Kiến trúc. Truy cập từ https://www.tapchikientruc.com.vn/chuyen-muc/thuc-trang-canh-quan-nong-thon-trong-xay-dung-nong-thon-moi.html ngày 02/10/2025. Sakketa T.G. (2022).Urbanisation and rural development in developing countries : a review of pathways and impacts. 51. Retrieved from https://www.idos-research.de/uploads/media/DP_ 5. 2022.pdf on Oct 02, 2025. Shao Q., Tao R. & Luca M.M. (2022). The Effect of Urbanization on Health Care Expenditure: Evidence From China. Frontiers in Public Health. 10: 850872: 1-11. doi: 10.3389/fpubh.2022.850872
Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội (2025). Năm 2024, cả nước có trên 78% xã đạt chuẩn nông thôn mới. Truy cập từ https://trungtamphantichchungnhanhanoi.gov.vn/nam-2024-ca-nuoc-co-tren-78-xa-dat-chuan-nong-thon-moi/ ngày 23/7/2025. Singh P.V. (2021). Impact of Urbanization on Culture & Rural Spaces from Post-Independence to Contemporary India. International Journal of Humanities and Social Science Invention (IJHSSI). 10(4). doi: 10.35629/7722-1004012629
Sơn Trà (2023). Giữ gìn bản sắc văn hóa trong quy hoạch kiến trúc nông thôn. Truy cập từ https://nhandan.vn/giu-gin-ban-sac-van-hoa-trong-quy-hoach-kien-truc-nong-thon-post741788.html ngày 2/10/2025. Start D. (2001).The Rise and Fall of the Rural Non-farm Economy: Poverty Impacts and Policy Options. 19: 491-505. Retrieved from https://library.fes.de/libalt/journals/swetsfulltext/12093122.pdf on Oct 02, 2025. Tadesse S.T., Oenema O., van Beek C. & Ocho F.L. (2018). Diversity and nutrient balances of urban and peri-urban farms in Ethiopia. Nutrient Cycling in Agroecosystems. 111(1): 1-18.
Thanh Niên (2023). Xã nông thôn mới vẫn khó đảm bảo tiêu chí môi trường. Truy cập từ http://nongthonmoi.dienbien.gov.vn/vi/news/Tien-do-thuc-hien-Nong-thon-moi/xa-nong-thon-moi-van-kho-dam-bao-tieu-chi-moi-truong-510.html ngày 2/10/2025. Thủ tướng Chính phủ (2009). Quyết định số 491/QĐ-TTG của Thủ tướng Chính phủ: Về việc ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới. Truy cập từ https://datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2009/04/88201_qd491ttg1.pdf ngày 02/10/2025. Thủ tướng Chính phủ (2010) Quyết định số 800/QĐ-TTg ngày 24/6/2010 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010-2020. Hà Nội. Thủ tướng Chính phủ (2016). Quyết định số 1600/QĐ-TTg ngày 16/8/2016 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016-2020. Hà Nội. Thủ tướng Chính phủ. (2022a). Quyết định số 263/QĐ-TTg ngày 22/02/2022 phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025. Hà Nội. Thủ tướng Chính phủ. (2022b). Quyết định số 319/QĐ-TTg ngày 08/3/2022 ban hành quy định về xã nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2021-2025. Hà Nội.
Thuy Nhu Thi Nguyen (2024). Urbanization and its Impact on the Cultural Values in the Life Cycle Ritualsof the K'Ho Ethnic Group in Lam Dong Province, Vietnam. ISVS e-journal. pp. 142-159.
Trương Thị Ly (2020). Xu hướng nữ hóa nông nghiệp dưới tác độ̣ng của di cư. Tạp chí Khoa học Học viện Phụ nữ Việt Nam. 5(01): 70-75. Uỷ ban nhân dân thành phố Hải Phòng (2022). Báo cáo quy hoạch thành phố Hải P hòng tới năm 2030. Truy cập từ https://cdn.haiphong.gov.vn/gov-hpg/PortalFolders/ImageUploads/HTN/73/2020/QuyhoachHP2030/4-%2020200105_%20(2)%20b-%20%C4%90%C3%A1nh%20gi%C3%A1%20hi%E1%BB%87n%20tr%E1%BA%A1ng%20h%E1%BA%A1%20t%E1%BA%A7ng.pdf ngày 23/7/2025.
Vũ Cúc (2023). Giữ bản sắc nông thôn trước cơn lốc đô thị hóa. Truy cập từ https://kinhtedothi.vn/giu-ban-sac-nong-thon-truoc-con-loc-do-thi-hoa.html ngày 15/7/2025. Wang S., Bai X., Zhang X., Reis S., Chen D., Xu J. & Gu B. (2021). Urbanization can benefit agricultural production with large-scale farming in China. Nature Food. 2(3): 183-191. WB (2016).Báo cáo phát triển Việt Nam 2016: Chuyển đổi Nông nghiệp Việt Nam: Tăng giá trị, giảm đầu vào. Truy cập từ https://documents1.worldbank.org/curated/en/392191474894811419/pdf/108510-VIETNAMESE-WP-PUBLIC.pdf ngày 02/10/2025
Xuân Hưng (2023). Đô thị hóa làm biến mất bản sắc truyền thống ở nông thôn. Truy cập từ https://vnmedia.vn/su-kien-va-van-de/202302/do-thi-hoa-lam-bien-mat-ban-sac-truyen-thong-o-nong-thon-e217f5c/ ngày 15/7/2025. Yasir M., Kour S. & Sehgal S. (2025). Impact of Population Growth and Urbanization on Agricultural Land Use: Evidence from India. Advances in Consumer Research. 2: 327-339.
Yên Hưng (2022). Xây dựng nông thôn theo hướng hiện đại gắn với đô thị hoá. Truy cập từ https://vietnamnet.vn/xay-dung-nong-thon-theo-huong-hien-dai-gan-voi-do-thi-hoa-2123480.html ngày 23/7/2025. Zhang H., Zhan Y. & Chen K. (2024). Do education, urbanization, and green growth promote life expectancy? Frontiers in Public Health. 12. DOI: 10.3389/fpubh.2024.1517716. Zhaxi D. (2025). “Beautiful Countryside”: Green Development and the Making of Rural Urbanization in China. China Quarterly [Online]. DOI: 10.1017/S0305741025000384. Zhu H., Geng C. & Chen Y. (2024). Urban-Rural Integration and Agricultural Technology Innovation: Evidence from China. Agriculture (Switzerland). 14(11). doi: 10.3390/agriculture14111906.