Ngày nhận bài: 19-11-2025 / Ngày duyệt đăng: 07-05-2026 / Ngày xuất bản: 25-06-2026
Nghiên cứu này nhằm làm rõ nền tảng di truyền liên quan đến hình thái và kích thước hạt gạo, qua đó cung cấp sơ sở khoa học phục vụ công tác chọn tạo giống lúa chất lượng cao, phù hợp với nhu cầu thị trường. Phân tích tương quan trên toàn hệ gen (GWAS - Genome-wide Association Study) được thực hiện với các tính trạng hình thái và cấu trúc hạt của 102 nguồn gen gạo màu. Phân tích GWAS được tiến hành bằng phần mềm TASSEL, áp dụng mô hình MLM, sử dụng 60224 SNPs. Kết quả phân tích đã xác định được 31 vị trí di truyền tính trạng số lượng (QTL - quantitative trait locus) liên quan đến các tính trạng số lượng gồm chiều dài hạt thóc, chiều rộng hạt thóc, chiều dài hạt gạo, chiều rộng hạt gạo, độ dày hạt gạo, tỷ lệ chiều dài/rộng hạt thóc, tỷ lệ chiều dài/rộng hạt gạo, màu sắc vỏ trấu và màu sắc hạt gạo. Trong số 31 QTLs được xác định, có 8 QTLs trùng với các QTL/gen đã được công bố trước đó và 23 QTL mới. Kết quả này cung cấp thông tin trong nghiên cứu cấp độ phân tử và chọn tạo giống gạo màu tiếp theo.