Ngày nhận bài: 06-05-2026
Ngày duyệt đăng: 23-08-2026
Ngày xuất bản: 30-10-2026
Lượt xem
Download
Cách trích dẫn:
TỔNG QUAN VỀ PHÁT TRIỂN NGUỒN NHÂN LỰC DU LỊCH NÔNG THÔN
Từ khóa
Du lịch nông thôn, nguồn nhân lực du lịch nông thôn, phát triển nguồn nhân lực, dịch vụ du lịch nông thôn, du lịch bền vững
Tóm tắt
Du lịch nông thôn đang trở thành hướng phát triển quan trọng ở Việt Nam, góp phần khai thác giá trị bản địa, đa dạng hóa sinh kế và nâng cao chất lượng dịch vụ tại các điểm đến nông thôn. Trong đó, nguồn nhân lực giữ vai trò then chốt trong tổ chức, vận hành và cung ứng dịch vụ bền vững. Bài viết tập trung làm rõ ba nội dung chính: (i) hệ thống hóa cơ sở lý luận, đặc điểm và nội hàm phát triển nguồn nhân lực du lịch nông thôn; (ii) nhận diện nhân tố ảnh hưởng và tổng hợp kinh nghiệm tại một số quốc gia châu Á và địa phương Việt Nam; (iii) đề xuất hàm ý trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển bền vững. Kết quả cho thấy nguồn nhân lực du lịch nông thôn mang tính kiêm nhiệm, gắn với hộ gia đình, sinh kế nông nghiệp và tri thức bản địa. Nguồn nhân lực cần phát triển đồng thời về số lượng, cơ cấu và chất lượng, phù hợp với tính mùa vụ và yêu cầu điểm đến. Đào tạo cần phân hóa theo nhóm chủ thể, gắn với thực hành và hỗ trợ sau đào tạo. Quá trình này cần phối hợp giữa chính quyền, cơ sở đào tạo, doanh nghiệp, hợp tác xã và cộng đồng nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng lợi ích cho người dân và thúc đẩy du lịch nông thôn bền vững.
Tài liệu tham khảo
Bộ Nông nghiệp và Môi trường (2025). Đánh giá kết quả OCOP và du lịch nông thôn, định hướng phát triển đến 2030. Truy cập từ https://mae.gov.vn/danh-gia-ket-qua-ocop-va-du-lich-nong-thon-dinh-huong-phat-trien-den-2030-20021.htm, ngày 25/3/2026.
Ernawati N.M., Arjana I.W.B., Puspita N.P.L.A., Voda M. & Hazra S. (2022). Human resource development for rural tourism: A green tourism approach. International Journal of Green Tourism Research and Applications. 4(2): 50-57. doi: 10.31940/ijogtra.v4i2.50-57.
Hoàng Dũng Hà, Nguyễn Quang Tân, Nguyễn Văn Huế, Dương Ngọc Phước, Lê Chí Hùng Cường, Nguyễn Văn Chung & Cao Thị Thuyết (2023). Hoạt động du lịch dựa vào cộng đồng tại xã Quảng Lợi, tỉnh Thừa Thiên Huế. Tạp chí Khoa học Đại học Huế: Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn. 132(3B): 157-177. DOI: 10.26459/hueunijard.v132i3B.7195.
Ho Ngoc Ninh, Do Thi Thuy, Bui Thi Nga & Lai Phuong Thao (2025). Sustainable rural tourism in Vietnam: opportunities, challenges and lessons. In P. Chandra Shekara & D. Puthira Prathap (Eds.), Rural Tourism in Asia and Pacific: Concept, Practices and Opportunities (pp. 46-60). BS Publications / BSP Books.
Kalsum E.R.U., Abdullah D. & Widjaja H.R. (2025). Toward a sustainable rural tourism workforce: Current trends and future prospects in Indonesia. Pusaka: Journal of Tourism, Hospitality, Travel and Business Event. 7(2): 358-369. DOI: 10.33649/pusaka.v6i2.477.
Kokkranikal J.J. & Baum T. (2002). Human resources development for tourism in rural communities: A case study of Kerala. Asia Pacific Journal of Tourism Research. 7(2): 64-76. DOI: 10.1080/10941660208722119.
Liu Z. & Rodríguez S.E. (2024). Return migration and human resources development in rural areas: European experience and Chinese practice. Revista de Gestão Social e Ambiental. 18(1): 1-26. DOI: 10.24857/rgsa.v18n1-191.
Lý Mỷ Tiên, Nguyễn Thị Huỳnh Phượng & Nguyễn Thị Mỹ Duyên (2024). Đánh giá nguồn nhân lực địa phương nhằm phát triển DLNT tại huyện Vĩnh Thạnh, thành phố Cần Thơ. Tạp chí Khoa học Đại học Đồng Tháp, 13(4): 54-64. DOI: 10.52714/dthu.13.4.2024.1260.
Nguyen Thi Lan, Tran Minh Duc & Dhanang Thue Thai (2023). Community-based tourism development in Sapa, Vietnam. Global Society and Knowledge Review. 1(2): 29-42.
Ngô Thị Thu Trang (2022). Giải pháp phát triển DLNT gắn với xây dựng nông thôn mới tại Việt Nam. Tạp chí Phát triển Khoa học và Công nghệ - Khoa học Xã hội và Nhân văn. 6(1): 1412-1420. DOI: 10.32508/stdjssh.v6i1.693.
Nguyễn Thị Huệ (2024). Thích ứng của người dân trong phát triển du lịch cộng đồng nhằm bảo vệ, hưởng lợi từ di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới Tràng An, Hoa Lư, Ninh Bình. Tạp chí KH&CN Trường Đại học Hòa Bình, số đặc biệt tháng 12/2024: 154-162.
Nguyễn Quang Tân, Ubukata Fumikazu, Nguyễn Công Định & Dương Viết Tân (2019). Thực trạng và hạn chế trong quá trình phát triển du lịch dựa vào cộng đồng ở khu vực miền núi huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ. 55(1): 157-166. DOI: 10.22144/ctu.jsi.2019.124.
Nguyễn Quảng Nam & Nguyễn Văn Song (2022). Phát triển du lịch và sinh kế hộ nông dân nghèo: Lý luận và bài học cho Việt Nam. Tạp chí Kinh tế và Phát triển. 305(2): 39-48.
Nguyễn Thị Lan, Nguyễn Tất Thắng, Bùi Thị Nga, Hồ Ngọc Ninh & Nguyễn Hùng Anh (2024). Tổng quan về phát triển nguồn nhân lực du lịch vùng Chiến khu Việt Bắc. Tạp chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam. 22(11): 1522-1533.
Nguyễn Văn Đại & Bùi Thị Thanh Huyền (2025). Phát triển mô hình du lịch xanh gắn với sinh kế bền vững của người dân Lào Cai. Tạp chí Quản lý nhà nước. 348: 105-108. DOI: 10.59394/qlnn.348.2025.1070.
Ohe Y. (2008). Characteristics and issues of rural tourism in Japan. WIT Transactions on Ecology and the Environment. 115: 305-316. DOI: 10.2495/ST080301.
Phạm Thái Anh Thư & Võ Ngọc Trường Sơn (2023). Đánh giá chất lượng nguồn nhân lực du lịch Thừa Thiên Huế. Tạp chí Khoa học Đại học Huế: Kinh tế và Phát triển. 132(5A): 145-165. DOI: 10.26459/hueunijed.v132i5A.7022.
Phạm Văn Sơn & Vũ Đình Thuận (2023). Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho phát triển du lịch làng nghề ở vùng Đồng bằng sông Hồng. Tạp chí Nghiên cứu Tài chính Kế toán. 02(235): 70-72.
Phạm Xuân Công & Đinh Thị Thoan (2025). Nguồn nhân lực dân tộc thiểu số trong phát triển du lịch bền vững tại Lào Cai: Cơ hội, thách thức và giải pháp tăng cường năng lực. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Trưng Vương: Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo bền vững. 1(3): 1-8. DOI: 10.64223/tvj.e2025.v1.i3.a49.
Poo-Udom A. (2025). Resilience and reinvention: Knowledge management strategies for community-based tourism in post-pandemic Thailand. Sustainable Futures. 9: 100772. DOI: 10.1016/j.sftr.2025.100772.
Sangnak D. (2025). Sustainable tourism development in Thailand: The role of agricultural tourism and government support for SMEs. Sustainable Futures, 9: 100782. DOI: 10.1016/j.sftr.2025.100782.
Sun J., Zhou M. & Wang S. (2025). Localized practices of rural tourism makers from a resilience perspective: A comparative study in China. Journal of Rural Studies. 119: 103722. DOI: 10.1016/j.jrurstud.2025.103722.
Tang G.N., Ren F. & Zhou J. (2022). Does the digital economy promote “innovation and entrepreneurship” in rural tourism in China? Frontiers in Psychology. 13: 979027. DOI: 10.3389/fpsyg.2022.979027.
Thủ tướng Chính phủ (2022). Quyết định số 922/QĐ-TTg ngày 02/8/2022 phê duyệt Chương trình phát triển DLNT trong xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025.
Utami D.D., Dhewanto W. & Lestari Y.D. (2023). Rural tourism entrepreneurship success factors for sustainable tourism village: Evidence from Indonesia. Cogent Business & Management. 10(1): 2180845. DOI: 10.1080/23311975.2023.2180845.
UBND thành phố Huế (2025). Kế hoạch số 157/KH-UBND ngày 08/4/2025 về phát triển du lịch cộng đồng thành phố Huế giai đoạn 2025-2030.
UBND tỉnh Lào Cai (2024). Quyết định số 2247/QĐ-UBND ngày 05/9/2024 phê duyệt Đề án Phát triển du lịch cộng đồng gắn với xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Lào Cai đến năm 2030.
UBND tỉnh Ninh Bình (2025). Kế hoạch số 25/KH-UBND ngày 20/02/2025 thực hiện Chương trình phát triển du lịch nông thôn trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Ninh Bình năm 2025.
Võ Văn Sen & Ngô Thị Phương Lan (2018). Nguồn nhân lực để phát triển du lịch ở tỉnh An Giang: Cơ sở lý luận và một số giải pháp. Tạp chí Khoa học Xã hội. 4(236): 10-21.
Vũ Đình Hòa (2024). Giải pháp phát triển DLNT theo hướng bền vững trên địa bàn thành phố Hà Nội. HNUE Journal of Science: Social Sciences. 69(1): 155-163. DOI: 10.18173/2354-1067.2024-0016.
Wahyuningrat & Harsanto B.T. (2025). Managing human resource in the rural tourism sector: Evidence from Indonesia. Cogent Business & Management, 12(1): 2493312. DOI: 10.1080/23311975.2025.2493312.
Wang K., Hu J., Gao A. & Yang Z. (2022). Tourism vocational education. In Bao J. & Huang S. (Eds.), Hospitality and Tourism Education in China: Development, Issues, and Challenges (pp. 84-105). London: Routledge. DOI: 10.4324/9781003004363-5.