PHÂN LẬP, XÁC ĐỊNH NHÓM HUYẾT THANH VÀ KHẢ NĂNG KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN Avibacterium paragallinarum PHÂN LẬP TỪ GÀ

Ngày nhận bài: 20-01-2026

Ngày duyệt đăng: 17-08-2026

Ngày xuất bản: 30-09-2026

DOI: https://doi.org/10.31817/tckhnnvn.2026.24.9.05

Lượt xem

21

Download

21

Số: Tập 24 Số 9 (2026): Tạp chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam

Chuyên mục:

CHĂN NUÔI – THÚ Y – THỦY SẢN

Cách trích dẫn:

Đức, H., Lan, N., Hiệp, T., Hà, C., Hùng, L., Thắng, N., … Sơn, H. (2026). PHÂN LẬP, XÁC ĐỊNH NHÓM HUYẾT THANH VÀ KHẢ NĂNG KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN Avibacterium paragallinarum PHÂN LẬP TỪ GÀ. Tạp Chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam, 24(9), 1214–1222. https://doi.org/10.31817/tckhnnvn.2026.24.9.05

PHÂN LẬP, XÁC ĐỊNH NHÓM HUYẾT THANH VÀ KHẢ NĂNG KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN Avibacterium paragallinarum PHÂN LẬP TỪ GÀ

Hoàng Minh Đức (*) 1 , Nguyễn Thị Lan 1 , Trần Hiệp 2 , Cam Thị Thu Hà 1 , Lê Văn Hùng 1 , Nguyễn Văn Thắng 1 , Trần Thị Khánh Hoà 1 , Hoàng Minh Sơn 1

  • Tác giả liên hệ: [email protected]
  • 1 Khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam
  • 2 Khoa Chăn nuôi, Học viện Nông nghiệp Việt Nam

    • Từ khóa

    Avibacterium paragallinarum, viêm mũi truyền nhiễm, trang trại gà đẻ

    Tóm tắt


    Viêm mũi truyền nhiễm (Infectious coryza - IC) do vi khuẩn Avibacterium paragallinarum (A. paragallinarum) là bệnh có khả năng lây nhiễm nhanh, khó điều trị, làm giảm sản lượng trứng ở gà đẻ và chậm tăng trưởng ở gà thịt, gây thiệt hại kinh tế lớn. Nghiên cứu này nhằm phân lập, xác định nhóm huyết thanh và khả năng kháng kháng sinh của các chủng A. paragallinarum phân lập được từ gà. Tổng cộng 46 mẫu dịch xoang mũi và dịch khí quản được thu thập từ các trang trại gà đẻ nghi nhiễm IC trên địa bàn Hà Nội để phân lập vi khuẩn A. paragallinarum. Kết quả cho thấy có 24 (52,17%) mẫu dương tính với vi khuẩn A. paragallinarum. Trong đó, tỷ lệ phát hiện serovar A là cao nhất, có 14/24 ca dương tính (58,33%), tiếp đến là serovar B với 6/24 chủng (25%) và serovar C với 4/24 chủng (16,67%). Các chủng vi khuẩn phân lập kháng cao với tetracycline (MIC50 = 40 µg/ml, MIC90 = 64 µg/ml), erythromycin (MIC50 = 1 µg/ml, MIC90 = 4 µg/ml). Ngược lại, các chủng vi khuẩn phân lập kháng thấp với ceftiofur (MIC50 = 0,125 µg/ml; MIC90 = 1 µg/ml), tiếp theo là gentamicin (MIC50 = 0,25 µg/ml; MIC90 = 2 µg/ml) và trimethoprim/sulfamethoxazole (MIC50 = 0,5 µg/ml; MIC90 = 2 µg/ml).

    Tài liệu tham khảo

    Abd El-Ghany W.A. (2011). Evaluation of Autogenous Avibacterium paragallinarum Bacterins in Chickens. International Journal of Poultry Science. 10(1): 56-61.

    Akter S., Saha S., Ahmed Khan K., Mansurul Amin M. & Ehsanul Haque M. (2014). Isolation and Identification of Avibacterium paragallinarum from Layer Chickens in Gazipur, Bangladesh. Microbes and Health. 3(1): 9-11.

    Alekshun M.N. & Levy S.B. (2007). Molecular mechanisms of antibacterial multidrug resistance. Cell. 128(6): 1037-1050.

    ASM (2010). Catalase test protocol. ASM Science. Retrieved from https://www.asmscience.org on January 5, 2026.

    Barnard T.G., Van Heerden E., Bragg R.R. & Albertyn J. (2008). Haemophilus paragallinarum haemagglutinin: role in adhesion, serotyping and pathogenicity. Onderstepoort Journal of Veterinary Research. 75(1): 11-16.

    Beach J.R. (1920). The Treatment and Prevention of Chicken-Pox (Contagious Epithelioma) of Fowls. Journal of the American Association of Instructors and Investigators of Poultry Husbandry. 7(1): 1-6.

    Blackall P., Christensen H. & Bisgaard M. (2011). Unusual growth variants of Avibacterium paragallinarum. Australian Veterinary Journal. 89(7): 273-275.

    Blackall P.J. (1983). An evaluation of methods for the detection of carbohydrate fermentation in avian Haemophilus species. Journal of Microbiological Methods. 1(5): 275-281.

    Blackall P.J., Christensen H., Beckenham T., Blackall L.L. & Bisgaard M. (2005). Reclassification of Pasteurella gallinarum, Haemophilus paragallinarum, Pasteurella avium and Pasteurella volantium as Avibacterium gallinarum gen. nov., comb. nov., Avibacterium paragallinarum comb. nov., Avibacterium avium comb. nov. and Avibacterium volantium comb. nov. International Journal of Systematic and Evolutionary Microbiology. 55(1): 353-362.

    Blackall P.J., Eaves L.E. & Aus G. (1990). Serotyping of Haemophilus paragallinarum by the Page Scheme: Comparison of the Use of Agglutination and Hemagglutination-Inhibition Tests. Avian Diseases. 34(3): 643.

    Blackall P.J., Eaves L.E. & Rogers D.G. (1990). Proposal of a new serovar and altered nomenclature for Haemophilus paragallinarum in the Kume hemagglutinin scheme. Journal of Clinical Microbiology. 28(6): 1185-1187.

    Blackall P.J., & Reid G.G. (1982). Further characterization of Haemophilus paragallinarum and Haemophilus avium. Veterinary Microbiology, 7(4): 359-367.

    Blackall P.J., & Soriano‐Vargas E. (2020). Infectious coryza and related bacterial infections. Diseases of Poultry, 890-906.

    Bland M.P., Bickford A.A., Charlton B.R., Cooper G.C., Sommer F. & Cutler G. (2002). Case report: a severe infectious coryza infection in a multiage layer complex in central California. 51st Western Poultry Disease Conference/32th Convention Annual ANECA, Puerto Vallarta. pp. 1-4.

    De Blieck L. (1932). A Hæmoglobinophilic Bacterium as the Cause of Contagious Catarrh of the Fowl. (Coryza infectiosa gallinarum.). The Veterinary Journal (1900): 88(1): 9-13.

    Di K.N., Pham D.T., Tee T.S., Binh Q.A. & Nguyen T.C. (2021). Antibiotic usage and resistance in animal production in Vietnam: a review of existing literature. In Tropical Animal Health and Production. 53(3). Springer Science and Business Media B.V.

    Droual R., Bickford A.A., Charlton B.R., Cooper G.L. & Channing S.E. (1990). Infectious Coryza in Meat Chickens in the San Joaquin Valley of California. Avian Diseases. 34(4): 1009.

    Džidić S., Šušković J. & Kos B. (2008a). Antibiotic resistance mechanisms in bacteria: biochemical and genetic aspects. Food Technology and Biotechnology. 46(1).

    Džidić S., Šušković J., & Kos B. (2008b). Antibiotic Resistance Mechanisms in Bacteria: Biochemical and Genetic Aspects. Food Technology and Biotechnology.

    Eaves L.E., Rogers D.G., & Blackall P.J. (1989). Comparison of hemagglutinin and agglutinin schemes for the serological classification of Haemophilus paragallinarum and proposal of a new hemagglutinin serovar. Journal of Clinical Microbiology. 27(7): 1510-1513.

    Falconi-Agapito F., Saravia L.E., Flores-Pérez A. & Fernández-Díaz M. (2015). Naturally Occurring β-Nicotinamide Adenine Dinucleotide-Independent Avibacterium paragallinarum Isolate in Peru. Avian Diseases. 59(2): 341-343.

    FAO (2025). Meat Market Review. Overview of global market developments in 2024. Retrieved from https://openknowledge.fao.org/items/b553c447-f6b2-4ff8-825e-024767b27760 on Dec 20, 2025.

    Foodborne antimicrobial resistance as a biological hazard - Scientific Opinion of the Panel on Biological Hazards. (2008). EFSA Journal. 6(8): 765.

    García A.J., Angulo E., Blackall P.J. & Ortiz A.M. (2004). The Presence of Nicotinamide Adenine Dinucleotide-Independent Haemophilus paragallinarum in México. Avian Diseases. 48(2): 425-429.

    García A., Romo F., Ortiz A.M. & Blackall P.J. (2008). The vaccination-challenge trial: the gold standard test to evaluate the protective efficacy of infectious coryza vaccines. Avian Pathology. 37(2): 183-186.

    Grundmann H., Aires-de-Sousa M., Boyce J. & Tiemersma E. (2006). Emergence and resurgence of meticillin-resistant Staphylococcus aureus as a public-health threat. The Lancet. 368(9538): 874-885.

    Guo M., Chen X., Zhang H., Liu D., Wu Y. & Zhang X. (2022). Isolation, Serovar Identification, and Antimicrobial Susceptibility of Avibacterium paragallinarum from Chickens in China from 2019 to 2020. Veterinary Sciences. 9(1): 27.

    Guo Y., Yin M., Zhang T., Zhang W., Lu Q., Hu Q., Zhai X. & Luo Q. (2025). Research Note: Isolation and genomic characterization of Avibacterium paragallinarum from the Hubei Province, China. Poultry Science. 104(10): 105514.

    Gütgemann F., Heuvelink A., Müller A., Churin Y., Buter R., Jung A., Feberwee A., Wiegel J., Kumm F., Braun A. S., Yue M., Soriano-Vargas E., Swanepoel S., Botteldoorn N., Kirchner M. & Kehrenberg C. (2024). Recommendation of a standardized broth microdilution method for antimicrobial susceptibility testing of Avibacterium paragallinarum and resistance monitoring. Journal of Clinical Microbiology. 62(3).

    Hall W.J., Heddleston K.L., Legenhausen D.H. & Hughes R.W. (1955). Studies on pasteurellosis. I. A new species of Pasteurella encountered in chronic fowlcholera. American Journal of Veterinary Research. pp. 598-604.

    Higgins P., Fluit A., & Schmitz F. (2003). Fluoroquinolones: Structure and Target Sites. Current Drug Targets. 4(2): 181-190.

    Hinz K. (1973). Beitrag zur differenzierung von haemophilus‐stämmen aus hühnern* I. mitteilung: Kulturelle und biochemische untersuchungen. Avian Pathology. 2(3): 211-229.

    Hiramatsu K., Cui L., Kuroda M. & Ito T. (2001). The emergence and evolution of methicillin-resistant Staphylococcus aureus. Trends in Microbiology. 9(10): 486-493.

    Jeong O.-M., Kang M.-S., Jeon B.-W., Choi B.-K., Kwon Y.-K., Yoon S.-Y., Blackall P.J., Lee H.-S., Jung S.-C. & Kim J.-H. (2017). Isolation and characterization of Avibacterium paragallinarum with different nicotinamide adenine dinucleotide requirements. Veterinary Microbiology. 205: 62-65.

    Kahne D., Leimkuhler C., Lu W. & Walsh C. (2005). Glycopeptide and lipoglycopeptide antibiotics. Chemical Reviews. 105(2): 425-448.

    Kume K., Sawata A. & Nakase Y. (1980). Immunologic relationship between Page’s and Sawata’s serotype strains of Haemophilus paragallinarum. American Journal of Veterinary Research. 41(5): 757-760.

    Küng E. & Frey J. (2013). AvxA, a composite serine-protease-RTX toxin of Avibacterium paragallinarum. Veterinary Microbiology. 163(3-4): 290-298.

    Lambert P. (2002). Mechanisms of antibiotic resistance in Pseudomonas aeruginosa. Journal of the Royal Society of Medicine. 95(41): 22.

    Lancini G., Parenti F. & Gallo G.G. (1995). The mechanism of action of antibiotics. Antibiotics: a multidisciplinary approach. Springer. pp. 37-83.

    Lee Ventola, C. (2015). The Antibiotic Resistance Crisis Part 1: Causes and Threats. 40(4): 277-283.

    Li D., Yi J., Han G. & Qiao L. (2022). MALDI-TOF Mass Spectrometry in Clinical Analysis and Research. ACS Measurement Science Au. 2(5): 385-404.

    Liu H., Pan S., Wang C., Yang W., Wei X., He Y., Xu T., Shi K. & Si H. (2025). Review of respiratory syndromes in poultry: pathogens, prevention, and control measures. In Veterinary research. 56(1): 101.

    Lê Văn Hùng, Nguyễn Thị Giang & Trần Danh Sơn (2019). Phân lập, xác định đặc điểm của vi khuẩn gây bệnh sổ mũi truyền nhiễm trên gà tại một số tỉnh phía bắc việt nam. Tạp chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam. 17(8): 622-629.

    Lê Văn Phúc, Đỗ Thị Nga & Nguyễn Hoàng Anh (2017). Phân lập và xác định serotype của Avibacterium paragallinarum gây bệnh trên gà. Tạp chí Khoa học Thú y Việt Nam. 24(2): 33-40.

    Luna-Galaz G.A., Morales-Erasto V., Peñuelas-Rivas C.G., Blackall P.J. & Soriano-Vargas E. (2016). Antimicrobial Sensitivity of Avibacterium paragallinarum Isolates from Four Latin American Countries. Avian Diseases. 60(3): 673-676.

    Mendoza-Espinoza A., Terzolo H.R., Delgado R.I., Zavaleta A.I., Koga Y. & Huberman Y. D. (2009). Serotyping of Avibacterium paragallinarum Isolates from Peru. Avian Diseases. 53(3): 462-465.

    Mouahid M., Bisgaard M., Morley A.J., Mutters R. & Mannheim W. (1992). Occurrence of V-factor (NAD) independent strains of Haemophilus paragallinarum. Veterinary Microbiology. 31(4): 363-368.

    Nguyễn Văn Dũng, Trần Thị Hồng & Lê Quang Minh (2015). Tình hình lưu hành vi khuẩn Avibacterium paragallinarum trên đàn gà tại một số tỉnh phía Bắc Việt Nam. Tạp chí Khoa học Kỹ thuật Thú y. 22(3): 45-52.

    Nguyễn Văn Giáp, Nguyễn Thanh Trung, Tô Như Tường, Trương Hà Thái, Chu Thị Thanh Hương, Đặng Hữu Anh, Mai Thị Ngân, Trần Thị Hương Giang, Lê Văn Trường, Vũ Thị Ngọc, Cao Thị Bích Phượng & Huỳnh Thị Mỹ Lệ (2023). Nghiên cứu hiện tượng đồng nhiễm một số mầm bệnh ở gà có triệu chứng bệnh hô hấp. Tạp chí Khoa học Kỹ thuật Thú y. 21(9): 1091-1098.

    OECD & FAO. (2023). OECD-FAO agricultural outlook 2023-2032. OECD Publishing.

    Page L.A. (1962). Haemophilus infections in chickens. I. Characteristics of 12 Haemophilus isolates recovered from diseased chickens.

    Poernomo S., Sutarma Rafiee M. & Blackall P. (2000). Characterisation of isolates of Haemophilus paragallinarum from Indonesia. Australian Veterinary Journal. 78(11): 759-762

    Reynolds P.E. (1989). Structure, biochemistry and mechanism of action of glycopeptide antibiotics. European Journal of Clinical Microbiology and Infectious Diseases. 8(11): 943-950.

    Rimler R.B. (1979). Studies of the Pathogenic Avian Haemophili. Avian Diseases. 23(4): 1006.

    Rimler R.B., Shotts E.B., Brown J. & Davis R.B. (1977). The effect of sodium chloride and NADH on the growth of six strains of Haemophilus species pathogenic to chickens. Microbiology. 98(2): 349-354.

    Sato S. & Shifrine M. (1965). Application of the Agar Gel Precipitation Test to Serological Studies of Chickens Inoculated with Haemophilus gallinarum. Avian Diseases. 9(4): 591.

    Sawata A., & Kume K. (1983). Relationships between virulence and morphological or serological properties of variants dissociated from serotype 1 Haemophilus paragallinarum strains. Journal of Clinical Microbiology. 18(1): 49-55.

    Sawata A., Kume K. & Nakase Y. (1978). Haemophilus infections in chickens. 2. Types of Haemophilus paragallinarum Isolates from chickens with infectious coryza, in relation to Haemophilus gallinarum strain no. 40(6): 645-652

    Sawata A., Kume K. & Nakase Y. (1980). Biologic and serologic relationships between Page’s and Sawata’s serotypes of Haemophilus paragallinarum. American Journal of Veterinary Research. 41(11): 1901-1904.

    Schneider. L. (1948). Additional data to the etiology of pasteurellosis with special reference to different species of hosts. Acta Pathologica et Microbiologica Scandinavica, 25(1), 44–58.

    Strateva T. & Yordanov D. (2009). Pseudomonas aeruginosa - a phenomenon of bacterial resistance. Journal of Medical Microbiology. 58(9): 1133-1148.

    Trần Thị Hồng, Nguyễn Văn Tuấn & Phạm Quang Huy (2018). Khảo sát đặc điểm dịch tễ bệnh viêm mũi truyền nhiễm ở gà nuôi công nghiệp tại Việt Nam. Tạp chí Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn. 12: 78-84.

    Tolmasky M.E. (2000). Bacterial resistance to aminoglycosides and beta-lactams: the Tn1331 transposon paradigm. RNA. 5(10): 11.

    Vannuffel P. & Cocito C. (1996). Mechanism of action of streptogramins and macrolides. Drugs. 51(1): 20-30.

    Wang H., Sun H., Blackall P.J., Zhang Z., Zhou H., Xu F. & Chen X. (2016). Evaluation of a proposed molecular methodology for the serotyping of Avibacterium paragallinarum. Journal of Veterinary Diagnostic Investigation. 28(5): 555-560.

    Welchman D. de B., King S.A., Wragg P., Wood A.M., Irvine R.M., Pepper W.J., Dijkman R. & de Wit J.J. (2010). Infectious coryza in chickens in Great Britain. Veterinary Record. 167(23): 912-913.

    WHO (2023). Antimicrobial resistance. Retrieved from https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/ antimicrobial-resistance on January, 5, 2026.

    Wise R. (1999). A review of the mechanisms of action and resistance of antimicrobial agents. Canadian Respiratory Journal. 6: 20A-2A.

    World Organisation for Animal Health. (2021). Infectious coryza. In Manual of Diagnostic Tests and Vaccines for Terrestrial Animals. Paris, France: WOAH.

    Yamaguchi T., Kobayashi M., Masaki S. & Iritani Y. (1993). Isolation and Characterization of a Haemophilus paragallinarum Mutant That Lacks a Hemagglutinating Antigen. Avian Diseases. 37(4): 970.

    Yoneyama H. & Katsumata R. (2006). Antibiotic resistance in bacteria and its future for novel antibiotic development. Bioscience, Biotechnology, and Biochemistry. 70(5): 1060-1075.