Ngày nhận bài: 23-09-2025
Ngày duyệt đăng: 02-07-2026
Ngày xuất bản: 27-08-2026
Lượt xem
Download
Cách trích dẫn:
VAI TRÒ HẤP THỤ CO2 CỦA RỪNG TỰ NHIÊN: NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP TẠI LƯU VỰC HỒ NGÀN TRƯƠI, TỈNH HÀ TĨNH
Từ khóa
Giảm nhẹ biến đổi khí hậu, hệ sinh thái rừng, sinh khối trên mặt đất, trữ lượng cacbon
Tóm tắt
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá vai trò hấp thụ CO2 của các trạng thái rừng tự nhiên lá rộng thường xanh tại lưu vực hồ Ngàn Trươi - một khu vực có vai trò quan trọng trong cung cấp dịch vụ môi trường rừng. Nghiên cứu thiết lập 36 ô tiêu chuẩn điển hình (mỗi ô 1.000m²), phân bố ở ba trạng thái rừng (giàu, trung bình, nghèo). Sinh khối rừng được ước tính từ số liệu đo đạc thực địa (D1,3, Hvn) thông qua phương trình hồi quy, sau đó được quy đổi sang trữ lượng carbon và lượng CO2 hấp thụ. Kết quả phân tích cho thấy khả năng hấp thụ CO2 giữa các trạng thái rừng có sự khác biệt rõ rệt và có ý nghĩa thống kê (kiểm định phi tham số Kruskal-Wallis, P <0,05). Trạng thái rừng giàu có khả năng hấp thụ CO2 cao nhất, đạt 392,46 tấn/ha, tiếp đến rừng trung bình đạt 219,76 tấn/ha và rừng nghèo là 197,17 tấn/ha. Nghiên cứu khẳng định mỗi trạng thái rừng đều có vai trò nhất định trong việc hấp thụ và lưu giữ CO2. Nghiên cứu bổ sung cơ sở dữ liệu về khả năng hấp thụ CO2 của rừng tự nhiên, đồng thời cung cấp luận cứ khoa học phục vụ quản lý, bảo vệ và phục hồi rừng, góp phần giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu và phát triển lâm nghiệp bền vững.
Tài liệu tham khảo
Bảo Huy (2012). Xác định lượng CO2 hấp thụ của rừng hỗn giao vùng Tây Nguyên làm cơ sở tham gia chương trình giảm thiểu khí phát thải từ suy thoái và mất rừng. Báo cáo tổng kết đề tài khoa học công nghệ cấp bộ (Mã số: B2010-15-33TD), Đắk Lắk.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường (2025). Quyết định số 561/QĐ-BNNMT ngày 31/3/2025 công bố hiện trạng rừng toàn quốc năm 2024, Hà Nội.
Cục Kiểm lâm (2024). Sổ tay hướng dẫn kỹ thuật điều tra rừng. Truy cập từ https://thuvienphapluat.vn/ van-ban/Tai-nguyen-Moi-truong/Quyet-dinh-145-QD-KL-CDS-2024-So-tay-huong-dan-ky-thuat-Dieu-tra-rung-616346.aspx ngày 10/5/2025. Gibbs H.K., Brown S., Niles J.O., Jonathan A. & Foley J.A. (2007). Monitoring and estimating tropical forest carbon stocks: making REDD a reality, Environmental Research Letters. 2: 1-13. DOI:10.1088/17489326/2/4/045023.
Hoàng Văn Thơi, Bùi Nguyễn Thế Kiệt, Lê Thanh Quang, Nguyễn Minh Hoàn & Đinh Thị Phương Vy (2025). Nghiên cứu đặc điểm sinh trưởng, sinh khối và carbon rừng ngập mặn tự nhiên tại Cần Giờ, Thành phố Hồ Chí Minh. Tạp chí Khoa học Lâm nghiệp. 4: 67-78.
Huỳnh Thị Kiều Trinh, Bùi Hiến Đức & Nguyễn Hải Hòa (2017). Xác định carbon lưu giữ của rừng lồ ô (Bambusa procure A.chev et A.cam) ở khu vực Tây Nguyên. Tạp chí Khoa học Lâm nghiệp. 1: 71-83.
Lê Xuân Trường, Nguyễn Đức Hải & Nguyễn Thị Điệp (2015). Xác định hàm lượng các bon trong các bộ phân cây luồng (Dendrocalamus barbatus Hsueh et D.Z.L). Tạp chí Khoa học và Công nghệ Lâm nghiệp. 4: 50-56.
Lương Văn Tiến, Vũ Tấn Phương & Lương Xuân Hải (2011). Hiệu quả hấp thụ các bon của một số dạng rừng trồng cung cấp gỗ lớn ở Việt Nam. Tạp chí Khoa học Lâm nghiệp. 4: 1-7.
Nguyễn Văn Thịnh, Phạm Tiến Dũng, Phạm Văn Duẩn, Trần Việt Hà, Lê Tuấn Anh, Nguyễn Huy Hoàng, Nguyễn Văn Tuấn, Nguyễn Văn Bích, Nguyễn Việt Cường, Nguyễn Thị Thu Phương, Trần Thị Mai Sen & Phạm Thị Quỳnh (2023). Ảnh hưởng của các yếu tố lập địa đến khả năng lưu trữ các bon ở các kiểu rừng khác nhau tại khu dự trữ sinh quyển Đồng Nai. Tạp chí Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. 10: 111-121.
Nguyễn Viết Lương, Tô Trọng Tú, Trình Xuân Hồng, Lê Trần Chấn, Tống Phúc Tuấn & Nguyễn Hữu Tứ (2018). Tiềm năng hấp thụ CO2 của một số loại rừng tại các vườn quốc gia và khu dự trữ sinh quyển ở Việt Nam. Tạp chí Môi trường. 2. Sohngen B. & Brown S. (2006). The influence of conversion of forest types on carbon sequestration and other ecosystem services in the South Central United States. Ecological Economics. 57(4): 698-708. DOI:10.1016/j.ecolecon.2005.06.001.
Trần Quang Bảo & Nguyễn Văn Thị (2013). Khả năng hấp thụ CO2 của các trạng thái rừng tự nhiên tại huyện Mường La, Sơn La. Tạp chí Khoa học và Công nghệ Lâm nghiệp. 2: 60-69.
Trịnh Minh Hoàng (2016). Nghiên cứu khả năng tích tụ carbon của rừng tự nhiên ở tỉnh Ninh Thuận. Luận án Tiến sĩ khoa học lâm nghiệp, Trường Đại học Nông Lâm Thành phố Hồ Chí Minh. Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia (2024). TCVN 14287:2024 - Phương pháp xác định sinh khối và trữ lượng carbon rừng. Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh (2025). Quyết định 38/2025/QĐ-UBND - Quy định mức chi trả tiền dịch vụ môi trường rừng của các tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí và tổ chức nuôi trồng thủy sản hoặc liên kết với các hộ gia đình, cá nhân nuôi trồng thủy sản trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh ủy thác thông qua Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh, Hà Tĩnh.
Viện Sinh thái và Bảo vệ công trình (2022). Báo cáo tổng kết dự án “Điều tra, đánh giá thảm thực vật lưu vực một số hồ chứa lớn ảnh hưởng đến an toàn công trình”, Hà Nội.
Võ Đại Hải & Đặng Thịnh Triều (2012). Nghiên cứu khả năng hấp thụ các bon của rừng tự nhiên hỗn giao, bán thường xanh và rụng lá ở Tây Nguyên. Báo cáo tổng kết đề tài cấp Bộ, Hà Nội. Vườn quốc gia Vũ Quang (2025). Đề án du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí tại Vườn quốc gia Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2025-2030. Hà Tĩnh. Yan L., Meng S., Yang F., Dai X., Wang H. (2023). Changes in Forest Vegetation carbon Storage and Its Driving Forces in Subtropical Red Soil Hilly Region over the Past 34 Years: A Case Study of Taihe County, China. Forest. 14(3): 602. Phụ lục 1. Tọa độ địa lý các OTC của khu vực nghiên cứu