XÁC ĐỊNH TỶ LỆ NHIỄM VÀ KHẢ NĂNG KHÁNG KHÁNG SINH  CỦA VI KHUẨN Escherichia coli KHÁNG COLISTIN PHÂN LẬP TỪ GÀ  BÁN TẠI MỘT SỐ CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ GIA LÂM, HÀ NỘI

Ngày nhận bài: 21-11-2025

Ngày duyệt đăng: 27-03-2026

Ngày xuất bản: 29-04-2026

DOI: https://doi.org/10.31817/tckhnnvn.2026.24.4.05

Lượt xem

0

Download

0

Số: Tập 24 Số 4 (2026): Tạp chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam

Chuyên mục:

CHĂN NUÔI – THÚ Y – THỦY SẢN

Cách trích dẫn:

Đức, H., Lan, N., Hiệp, T., Giang, H., Hòa, T., Ly, T., … Sơn, H. (2026). XÁC ĐỊNH TỶ LỆ NHIỄM VÀ KHẢ NĂNG KHÁNG KHÁNG SINH  CỦA VI KHUẨN Escherichia coli KHÁNG COLISTIN PHÂN LẬP TỪ GÀ  BÁN TẠI MỘT SỐ CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ GIA LÂM, HÀ NỘI. Tạp Chí Khoa học Nông nghiệp Việt Nam, 24(4), 475–483. https://doi.org/10.31817/tckhnnvn.2026.24.4.05

XÁC ĐỊNH TỶ LỆ NHIỄM VÀ KHẢ NĂNG KHÁNG KHÁNG SINH  CỦA VI KHUẨN Escherichia coli KHÁNG COLISTIN PHÂN LẬP TỪ GÀ  BÁN TẠI MỘT SỐ CHỢ TRÊN ĐỊA BÀN XÃ GIA LÂM, HÀ NỘI

Hoàng Minh Đức (*) 1 , Nguyễn Thị Lan 1 , Trần Hiệp 2 , Hoàng Viết Giang 3 , Trần Thị Khánh Hòa 1 , Trần Thị Cẩm Ly 4 , Cam Thị Thu Hà 1 , Hoàng Minh Sơn 1

  • Tác giả liên hệ: [email protected]
  • 1 Khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam
  • 2 Khoa Chăn nuôi, Học viện Nông nghiệp Việt Nam
  • 3 Khoa Công nghệ thực phẩm, Học viện Nông nghiệp Việt Nam
  • 4 Khoa Công nghệ thực phẩm, Học viện Nông nghiệp Việt Na

    • Từ khóa

    E. coli kháng colistin, kháng kháng sinh, gà

    Tóm tắt


    Nghiên cứu được thực hiện nhằm xác định tỷ lệ nhiễm và khả năng kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli kháng colistin phân lập từ gà bày bán tại một số chợ trên địa bàn xã Gia Lâm, Hà Nội. Tổng 50 mẫu swab trực tràng gà được thu thập ngẫu nhiên tại 10 chợ để tiến hành phân lập vi khuẩn E. coli kháng colistin bằng phương pháp nuôi cấy trên môi trường chọn lọc có bổ sung kháng sinh colistin (2 mg/l). Khả năng kháng kháng sinh của các chủng vi khuẩn E. coli kháng colistin được xác định bằng phương pháp khuếch tán trên thạch. Kỹ thuật multiplex-PCR được sử dụng để phát hiện các gen kháng colistin (mcr). Kết quả nghiên cứu ghi nhận 56% (28/50) mẫu swab dương tính với vi khuẩn E. coli kháng colistin. Các chủng phân lập có tỷ lệ kháng cao với kháng sinh ampicillin, tetracycline (96,43%), trimethoprim/sulfamethoxazole (85,71%) và streptomycin (85,71%). Nghiên cứu không ghi nhận chủng nào kháng cefepime, ceftazidime và meropenem. Kết quả PCR chỉ ra rằng tất cả các chủng vi khuẩn E. coli kháng colistin phân lập được đều mang gen mcr-1. Kết quả nghiên cứu phản ánh thực trạng kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli làm cơ sở cho việc đề xuất các biện pháp kiểm soát sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm để hạn chế nguy cơ lan truyền sang thực phẩm.

    Tài liệu tham khảo

    Ahmed S., Das T., Islam M.Z., Herrero-Fresno A., Biswas P.K. & Olsen J.E. (2020). High prevalence of mcr-1-encoded colistin resistance in commensal Escherichia coli from broiler chicken in Bangladesh. Scientific Reports. 10(1): 18637. Aljohni M.S., Harun-Ur-Rashid M. & Selim S. (2025). Emerging threats: Antimicrobial resistance in extended-spectrum beta-lactamase and carbapenem-resistant Escherichia coli. Microbial Pathogenesis. 200: 107275. Bauer A.W., Kirby W.M.M., Sherris J.C. & Turck M. (1966). Antibiotic susceptibility testing by a standardized single disk method. American Journal of Clinical Pathology. 45(4): 493-496. Borowiak M., Fischer J., Hammerl J.A., Hendriksen R.S., Szabo I. & Malorny B. (2017). Identification of a novel transposon-associated phosphoethanolamine transferase gene, mcr-5, conferring colistin resistance in d-tartrate fermenting Salmonella enterica subsp. enterica serovar Paratyphi B. Journal of Antimicrobial Chemotherapy. 72(12): 3317-3324. Clinical and Laboratory Standards Institute (2020). Performance standards for antimicrobial susceptibility testing (30th ed., CLSI supplement M100). Wayne, PA: Clinical and Laboratory Standards Institute. Danaei B., Sarmastzadeh T., Khalili F., Yazarlou F., Centis R., D’Ambrosio L., Sotgiu G., Migliori G.B. & Nasiri M.J. (2023). The battle against colistin-resistant E. coli and the need for a one health approach. New Microbes and New Infections. 54: 101161. de Been M., Lanza V.F., de Toro M., Scharringa J., Dohmen W., Du Y., Hu J., Lei Y., Li N., Tooming-Klunderud A., Heederik D.J.J., Fluit A.C., Bonten M.J.M., Willems R.J.L., de la Cruz, F. & van Schaik W. (2014). Dissemination of Cephalosporin Resistance Genes between Escherichia coli Strains from Farm Animals and Humans by Specific Plasmid Lineages. PLoS Genetics. 10(12): e1004776. Devan S.S., Aklilu E., Hamdan R.H., Lemlem M. & Zakaria Z. (2022). Detection of colistin-resistant Escherichia coli isolated from broiler chickens in Kelantan, Malaysia. Tropical Biomedicine. 39(2): 197-202. Humphrey M., Larrouy-Maumus G.J., Furniss R.C.D., Mavridou D.A.I., Sabnis A. & Edwards A.M. (2021). Colistin resistance in Escherichia coli confers protection of the cytoplasmic but not outer membrane from the polymyxin antibiotic. Microbiology. 167(11): 001104. Hussein N.H., AL-Kadmy I.M.S., Taha B.M. & Hussein J.D. (2021). Mobilized colistin resistance (mcr) genes from 1 to 10: a comprehensive review. Molecular Biology Reports. 48(3): 2897-2907. Kawahara R., Fujiya Y., Yamaguchi T., Khong D.T., Nguyen T.N., Tran H.T. & Yamamoto Y. (2019). Most Domestic Livestock Possess Colistin-Resistant Commensal Escherichia coli Harboring mcr in a Rural Community in Vietnam. Antimicrobial Agents and Chemotherapy. 63(6): e00594-19. Kralik G., Kralik Z., Grčević M. & Hanžek D. (2018). Quality of Chicken Meat. Animal Husbandry and Nutrition. IntechOpen. pp. 63-94.

    Lê Hùng Anh, Lại Minh Trang, Ngô Thục Trí Nguyên & Phạm Thị Phượng Trang (2022). Đánh giá tình trạng ô nhiễm kháng sinh nhóm quinolone trong nước mặt và kiểu hình kháng quinolone của escherichia coli ở một số kênh rạch tỉnh Long An. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh. 19(11): 1789-1798. Liu Y.Y., Wang Y., Walsh T.R., Yi L.X., Zhang R., Spencer J., Doi Y., Tian G., Dong B., Huang X., Yu L.F., Gu D., Ren H., Chen X., Lv L., He D., Zhou H., Liang Z., Liu J.H. & Shen J. (2016). Emergence of plasmid-mediated colistin resistance mechanism MCR-1 in animals and human beings in China: A microbiological and molecular biological study. The Lancet Infectious Diseases. 16(2): 161-168. Nawaz S., Wang Z., Zhang Y., Jia Y., Jiang W., Chen Z., Yin H., Huang C. & Han X. (2024). Avian pathogenic Escherichia coli (APEC): current insights and future challenges. Poultry Science. 103(12): 104359. Nguyen N.T., Nguyen H.M., Nguyen C.V., Nguyen T.V., Nguyen M.T., Thai H.Q., Ho M.H., Thwaite, G., Ngo H.T., Baker S. & Carrique-Mas J. (2016). Use of Colistin and Other Critical Antimicrobials on Pig and Chicken Farms in Southern Vietnam and Its Association with Resistance in Commensal Escherichia coli Bacteria. Applied and Environmental Microbiology. 82(13): 3727-3735. Nguyen P.T.L, Ngo T.H.H., Tran T.M.H., Vu T.N.B., Le V.T., Tran H.A., Pham D.T., Nguyen H.T., Tran D.L., Nguyen T.P.L., Nguyen T.T.T., Tran N.D., Dang D.A., Bañuls A.-L., Choisy M., van Doorn H.R., Suzuki M. & Tran H.H. (2022). Genomic epidemiological analysis of mcr-1-harboring Escherichia coli collected from livestock settings in Vietnam. Frontiers in Veterinary Science. 9: 1034610.

    Nguyễn Nam Thắng, Lê Việt Hà, Phan Ngọc Quang, Nguyễn Thị Hoa, Nguyễn Thanh Bình & Trần Thị Hòa (2024). Phát hiện gen kháng colistin trong mẫu phân gà và phân lợn thu thập tại Thái Bình trong giai đoạn 2022-2023 bằng kỹ thuật multiplex Real-Time PCR. Tạp chí Y dược Thái Bình. 12(3): 9-13. Nwankwo I.O., Atanu S.J., Ezenduka E.V. & Agada G.O.A. (2025). Prevalence and risk of antibiotic-resistant E. coli and strain O157:H7 spread in waste water, chicken, and handlers: A case study. Notulae Scientia Biologicae. 17(1): 12242. Rahimi S., Bakht M., Farshadzadeh Z. & Nikkhahi F. (2024). A review of colistin-resistant Escherichia coli isolates in the Middle East: mechanisms, epidemiology, and dissemination from different sources in humans, animals, food and soil. Archives of Razi Institute. 79 (1): 13-27. Rebelo A.R., Bortolaia V., Kjeldgaard J.S., Pedersen S.K., Leekitcharoenphon P., Hansen I.M., Guerra B., Malorny B., Borowiak M., Hammerl J.A., Battisti A., Franco A., Alba P., Perrin-Guyomard A., Granier S.A., De Frutos Escobar C., Malhotra-Kumar S., Villa L., Carattoli A. & Hendriksen R.S. (2018). Multiplex PCR for detection of plasmid-mediated colistin resistance determinants, mcr-1, mcr-2, mcr-3, mcr-4 and mcr-5 for surveillance purposes. Eurosurveillance. 23(6): 29-39. Sarker M.S., Mannan M.S., Ali M.Y., Bayzid M., Ahad A. & Bupasha Z.B. (2019). Antibiotic resistance of Escherichia coli isolated from broilers sold at live bird markets in Chattogram, Bangladesh. Journal of Advanced Veterinary and Animal Research. 6(3): 272-277. Sudatip D., Mostacci N., Tiengrim S., Thamlikitkul V., Chasiri K., Kritiyakan A., Phanprasit W., Thinphovong C., Abdallah R., Baron S.A., Rolain J.-M., Morand S., Oppliger A. & Hilty M. (2023). The risk of pig and chicken farming for carriage and transmission of Escherichia coli containing extended-spectrum beta-lactamase (ESBL) and mobile colistin resistance (mcr) genes in Thailand. Microbial Genomics. 9(3). Tang B., Wang J., Zheng X., Chang J., Ma J., Wang J., Ji X., Yang H. & Ding B. (2022). Antimicrobial resistance surveillance of Escherichia coli from chickens in the Qinghai Plateau of China. Frontiers in Microbiology. 13: 885132. WHO (2023). Antimicrobial resistance. Retrieved from https://www.who.int/news-room/fact-sheets/ detail/antimicrobial-resistance? on Oct 20, 2025 WHO (2024). WHO List of Medically Important Antimicrobials A risk management tool for mitigating antimicrobial resistance due to non-human use. Retrieved from https://cdn.who.int/ media/docs/default-source/gcp/who-mia-list-2024-lv.pdf?sfvrsn=3320dd3d_2 on on Oct 20, 2025. Yamaguchi T., Kawahara R., Hamamoto K., Hirai I., Khong D.T., Nguyen T.N., Tran H.T., Motooka D., Nakamura S. & Yamamoto Y. (2020). High Prevalence of Colistin-Resistant Escherichia coli with Chromosomally Carried mcr-1 in Healthy Residents in Vietnam. mSphere. 5(2): e00117-20. Yang Y.-Q., Li Y.-X., Song T., Yang Y.-X., Jiang W., Zhang A.-Y., Guo X.-Y., Liu B.-H., Wang Y.-X., Lei C.-W., Xiang R. & Wang H.-N. (2017). Colistin Resistance Gene mcr-1 and Its Variant in Escherichia coli Isolates from Chickens in China. Antimicrobial Agents and Chemotherapy. 61(5): e01204-16.